پایان نامه رایگان با موضوع تغییر اقلیم، اکوسیستم، درجه حرارت، شرکت سهامی

دانلود پایان نامه

پدیده در سطح جهان در سال ۱۹۸۸ هیئت بین دول تغییر اقلیم (IPCC) توسط سازمان هواشناسی جهان (۴WMO ) و برنامه محیط زیست سازمان ملل (۵UNEP) تاسیس شد. وظیفه این هیئت، شناخت تمام جنبههای پدیده تغییر اقلیم در سطح جهان است ((IPCC.,2007. تاثیرات منفی این پدیده در آینده به سبب نگرش جوامع بر توسعه سریع صنعت، اقتصاد و همچنین توجه کمتر به محیطزیست میتواند با نرخ رشد بیشتری نسبت به گذشته افزایش یابد. مهمترین متغیرهای اقلیمی که بطور مستقیم تحت تاثیرتغییر اقلیم قرار میگیرند، عبارتند از بارش، درجه حرارت و تشعشات خورشیدی (صمدی و همکاران، ۱۳۸۸). از آنجا که این متغیرها مهمترین ورودیهای اکوسیستم های طبیعی، خصوصا حوزههای آبخیز میباشند، هر نوع تغییری در این متغیرها میتواند میزان عملکرد و ساختار اکوسیستمها طبیعی را تحت تاثیر قرار دهد. بدون شک میزان آب قابل دسترس در یک حوزه آبخیز از نظر اقتصادی، اجتماعی، زیست محیطی و… حساسترین و با اهمیتترین فاکتوری است که تحت تاثیر تغییر اقلیم قرار میگیرد. بنابراین بررسی اثر تغییر اقلیم روی این ماده حیاتی از اهمیت ویژه ای برخوردار است. آبهای زیرزمینی یکی از عمده ترین منابع آب شیرین جهان هستند. این منابع بعد از یخچالها دومین منبع آب شیرین در جهان محسوب میشوند. نیاز آبی حدود یک سوم جمعیت جهان وابسته به این منبع آبی است و بیش از ٧٠ درصد آن نیز به مصرف کشاورزی می رسد (هیلی۶، ۲۰۱۰). در مناطق خشک و نیمهخشک دسترسی به منابع آب عمدتا از طریق آب های زیر زمینی (در بعضی مناطق مانند جنوب شرق ایران بیش از ۹۰ درصد آب مورد استفاده در بخشهای مختلف ازمنابع آب زیر زمینی تامین می شود) امکان پذیر است (شرکت سهامی آب منطقهای کرمان، ۱۳۹۰). اما استفاده بی رویه از مخازن آب زیرزمینی باعث شده است که میزان تغذیه آبخوانها جوابگوی برداشت نباشد. امروزه افت شدید سطح آبهای زیرزمینی در اکثر نقاط جهان ، بویژه آفریقای شمالی، آسیای مرکزی و جنوبی ، خاور میانه ، شمال چین ، آمریکای شمالی و استرالیا و بطور محلی در دیگر مناطق جهان مشاهده میگردد. کسری حجم مخزن آب زیرزمینی جهان سالانه بین ٧۵٠ تا ٨٠٠ میلیارد متر مکعب گزارش شده است (سبزواری، ۱۳۸۹). افت سطح آب های زیر زمینی در مناطق خشک و نیمه خشک کشورایران بسیارنگران کننده است. بطوری که در استان کرمان افت آب زیرزمینی بالغ بر یک متر در سال است. بعنوان مثال در دشت های رفسنجان، سیرجان ،کرمان وزرند، متوسط افت سالانه آبهای زیر زمینی بین۸/۰تا ۵/۱متر در سال میباشد. افت آب های زیر زمینی علاوه بر کاهش منابع آبی عوارض متعددی از قبیل نشست زمین، خشک شدن باغات کشاورزی،کاهش کیفیت منابع آبی (شور شدن) مهاجرت روستائیان و…را در پی خواهد داشت (شرکت سهامی آب منطقهای استان کرمان، ۱۳۸۷). در منطقه رفسنجان و سیرجان به ازای هر ۱۰ متر افت سطح آب زیرزمینی، سطح زمین بترتیب حدود ۴۲ و۲۷ سانتیمتر نشست می نماید (شرکت سهامی آب منطقه ای کرمان، ۱۳۸۱). بنا براین بررسی و پیشبینی وضعیت مِیزان تغذِیه منابع آب زیر زمینی تحت تاثیر تغییر اقلیم با توجه به شکننده بودن این اکوسیستم ها از اهمیت دوچندانی برخوردار است. اهمیت این موضوع تا حدی است که سایت اخبار علمی روز در تاریخ ۲۳ آوت ۲۰۰۷ اعلام کرد که “تغییر اقلیم به زیر زمین می رود”. در سال ۲۰۰۷ هیئت بین دول تغییر اقلیم عدم توجه اثر تغییر اقلیم روی منابع آب زیرزمینی را گزارش نمود، به همین دلیل در چند سال اخیر بررسی اثر تغییر اقلیم روی منابع آب زیرزمینی در دستور کار محققین در اقصی نقاط جهان قرار گرفتهاست (کروسبی۷و همکاران، ۲۰۱۳). در همین راستا هدف از این تحقیق بررسی روند تغییرات بارش، دما و تشعشات خورشیدی تحت تاثیر سناریوهای تغییر اقلیم و همچنین بررسی اثر تغییرات این متغیرها در میزان تغذیه آبهای زیر زمینی ( ناشی از بارش مستقیم) در دشت کرمان به عنوان نماینده مناطق خشک و نیمه خشک میباشد. که نتایج آن میتواند چراغ راهی برای کلیه برنامه ریزان و سیاست گذاران بخش آب ،کشاورزی و منابع طبیعی به منظور سازگاری و مقابله با پدیده تغییر اقلیم در آِینده باشد.
۱-۲- تغییر اقلیم
۱-۲-۱- تعریف تغییر اقلیم
هر نوع تغییر دراز مدت در متغیرهای اتمسفری ناشی از هر گونه پدیدهای طبیعی یا غیرطبیعی که بازه زمانی آن بین چندین دهه تا میلیون ها سال طول بکشد تغییر اقلیم مینامند (جانا و ماجومدیر، ۲۰۱۰). در تعریفی دیگر افزایش گازهای گلخانهای نظیر دی اکسید کربن، متان، اکسید ازت کلرو فلور، بخارآب، ناشی از فعالیتهای انسانی و در نتیجه گرم شدن کره زمین را به تغییر اقلیم تعبیر می نمایند (فانگ و همکاران، ۲۰۱۱؛ مساحبوانی، ۱۳۸۵). آنچه که مهم است تغییر اقلیم را نباید با خشکسالی یا تغییر متغیرهای آب و هوایی در یک مدت زمان کوتاه اشتباه گرفت، آنچه که در تعریف تغییر اقلیم مهم است همان تغییر دراز مدت متغیرهای اقلیمی میباشد. بعنوان مثال حداقل مدت زمان برای اینکه ببینیم تغییر اقلیم صورت گرفته است یا نه یک دوره ۳۰ساله است (فانگ و همکاران، ۲۰۱۱).
۱-۲-۲- عوامل موٌثر در تغییر اقلیم
در واقع کره زمین از ۴ جزء اصلی: اتمسفر، یخ کره، زیست کره و آب کره تشکیل شده است که هر گونه تغییری در اجزاء هر کدام از این سیستم باعث بهم خوردن تعادل کل سیستم خواهد شد. عوامل متعددی میتوانند باعث بر هم خوردن شرایط حاکم بر اجزاء سیستم کره زمین شوند. این عوامل در یک تقسیمبندی کلی به دو بخش عوامل داخلی ناشی از کنشهای متقابل بین اجزاء سیستم اقلیم و عوامل خارجی طبیعی مانند تابش خورشیدی، فعالیت های آتشفشانی و افزایش غیر طبیعی گازهای گلخانهای تقسیمبندی میشوند. تغییرات ایجاد شده ناشی از عکسالعملهای درونی اجزاء اکوسیستم زمین بعنوان نوسانات درونی سیستم کره زمین شناخته میشوند. از این گروه میتوان به پدیده النینو اشاره کرد. از عوامل بیرونی همانطور که گفته شد، شدت تشعشعات خورشیدی و همچنین فعالیتهای آتشفشانی میتوانند تعادل اقلیمی کره زمین را بهم بزنند و تغییر اقلیم را بوجود بیاورند، چرا که خورشید بعنوان مهمترین منبع تامــین انرژی سطح زمیــن میباشد. هر گونه تغییر در تشعشعات ورودی به سطح زمین میتواند تغییرات اساسی در کل سیستم زمین وارد کند. همچنین پس از فعالیتهای آتشفشانها ذرات معلق فراوانی در اتمسـفر کره زمین پخش میشود که میتوانند با انعکاس یا جذب تشعشعات خورشیدی تغییراتی را در کره زمین ایجاد کنند. به مجموعه تغییرات ناشی از عوامل خارجـی و داخـلی طبیعی اکوسیـستم کره زمین نوسانات طبیعی اقلـیمی۸ اطـلاق مـی شود. اما در این بین برخی فعالیتهای غیر طبیعی عموما ناشی از فعالیتهای انسانی میتوانند بر اکوسیستم کره زمین تاًثیر فراوانی داشته باشند، که مهمترین آنها افزایش گازهای گلخانهای ناشی از رشد جمعیت، فعالیتهای اقتصادی، توسعه کارخانهها و صنایع، قطع جنگل‏ها و تخریب مراتع میباشند. چرا که افزایش گازهای گلخانهای ، خصوصاً دی اکسید کربن باعث می شوند امواج مادون قرمز ساطع شده از سطح زمین جذب شده و باعث گرم شدن بیشتر کره زمین میشوند. که این خود باعث تغییر اقلیم میگردد. اهمیت این موضوع ( افزایش گازهای گلخانه ای ناشی از فعالیتهای انسانی ) در تغییر اقلیم به حدی است که در بعضی از منابع فقط به این نوع تغییر در اکوسیستم کره زمین تغییر اقلیم اطلاق میشود. چرا که اعتقاد بر این است پدیدههای طبیعی درونی و بیرونی تغییر اقلیمی اکوسیستم کره زمین از طریق خود سیستم تعدیل خواهد شد. و یا این که نیروهای بیرونی تاثیر گذار مانند آتشفشانها و بخشی از فعالیت های خورشیدی غیر قابل پیشبینی میباشند و به همین دلیل در بعضی سناریوهای تغییر اقلیم نادیده گرفته می شوند.
۱-۲-۳- سناریوهای تغییر اقلیم
چنانچه بیان شد هرگونه تغییری در غلظت گازهای گلخانهای خصوصاً دیاکسید کربن باعث بهمخوردن تعادل اقلیمی کره زمین میگردد. اما اینکه در آینده در اثر فعالیتهای انسانی و یا غیر انسانی چه میزان به غلظت گازهای گلخانهای اضافه میشود، دقیقاً معلوم نیست. بنابر این پیشبینی وضعیت تغییرات اقلیم در آینده مشخص نیست (مساح بوانی، ۱۳۸۵). لذا حالتهای مختلفی که امکان وقوع آنها زیاد است، با توجه به رشد جمعیت، میزان انرژی مورد نیاز، فعالیتهای اقتصادی- اجتماعی، توسعه کارخانهها و … به منظور پیشبینی وضعیت اقلیم در آینده در نظر گرفته میشود که به این حالت های ممکن که قطعا همراه با عدم قطعیت هستند سناریوهای تغییر اقلیم میگویند. لذا مدلهای پیشبینی تغییر اقلیم با مجموعه مختلفی از فرضیات که به مجموع آنها سناریوهای انتشار (تغییراقلیم) نامیده میشوند، قادرند وضعیت اقلیم آینده را پیش‏بینیکنند. بالغ بر یکصد سناریو توسط مراکز و مدلهای مختلفی برای پیشبینی وضعیت اقلیم در آینده توسعه یافته است. بنابراین تعیین ویژگیهای دقیق کلیه سناریوها مشکل میباشد. به همین دلیل کلیه سناریوها در دو گروه عمده به نام سناریوها با دیدگاه عدم مداخله۹ یا سناریوهای اقتصادی۱۰ و سناریوهای مداخله۱۱یا تعدیل۱۲تقسیمبندی میشوند ( فانگ وهمکاران، ۲۰۱۱). در سناریوهای اقتصادی فرض بر این است که سیاستگذاران و برنامهریزان هیچگونه مداخلهای جهت جلوگیری از اثرات مخرب تغییر اقلیم انجام نمیدهند ، و میزان غلظت CO2 از سال ۲۱۰۰ – ۲۰۰۰ تقریباً ۵ برابر میشود. ولی در سناریو های تعدیل یا غیر اقتصادی فرض بر این است که سیاستگذاران و برنامه ریزان اقدامات موثری جهت تعدیل اثرات مخرب تغییر اقلیم انجام خواهند داد. در حالیکه طرفداران سناریوهای تعدیل بر این باورند که نرخ رشد غلظت CO2 در سال ۲۰۵۰ حدود ۵۰ درصد و در سال ۲۱۰۰ به نزدیک صفر نزول پیدا میکند. براساس نظرِیه طرفداران این سناریو میزان غلظت CO2 در سال ۲۱۰۰ به حدود ppm550 و درجه حرارت کره زمین ۲- ۵/۱ درجه سانتیگراد نسبت به دوره (۱۹۹۹-۱۹۸۰) افزایش خواهد داشت. مدعیان سناریوهای اقتصادی بر این باورند که میزان غلظت دی اکسیدکربن در سال ۲۱۰۰ به حدود ppm800 و متوسط درجه حرارت کره زمین در سال ۲۱۰۰ میلادی نسبت به متوسط دمای کره زمین در دوره( ۱۹۹۹-۱۹۸۰)، ۴-۳ درجه سانتیگراد افزایش مییابد. شکل (۱-۱) غلظت گاز دی کسیدکربن تحت سه سناریوی عمومی (A2, A1B and B1) همراه با تغییرات متوسط درجه حرارت کره زمین نسبت به دوره (۱۹۹۹-۱۹۸۰) را براساس آخرین نتایج حاصل از مدلهای جهانی نشان میهد ( سناریو A2 جزء سناریوهای با دیدگاه اقتصادی و سناریوی B1 جزء سناریوهای تعدیل محسوب میشوند).
۱-۳- هئیت بین دول تغییر اقلیم
اهمیت موضوع تغییر اقلیم بدلیل اثراتی که برکره زمین خواهد داشت، در حدی است که در سال ۱۹۸۸ هیئت بین دول تغییر اقلیم توسط سازمان هواشناسی جهان و

پاسخی بگذارید