پایان نامه های روانشناسی

پایان نامه : کنترل اجتماعی

چرخه ای بین فرد و عملکرد خانواده وجود دارد (موسوی، ۱۳۸۲).
۲-۲-۳- اعتیاد
مصرف مواد مخدر از قرن ها پیش وجود داشته و اکنون یکی از مشکلات جهان حاضر محسوب می‌شود. سوء مصرف مواد مخدر از جمله بارزترین آسیب های اجتماعی است که به راحتی می تواند بنیان فرهنگی اجتماعی کشورها را سست نماید و پویایی افراد آن‌ها را به خطر بیندازد. از اعتیاد به عنوان بیماری زیست شناختی، روان‌شناختی و اجتماعی یاد می شود. از عوارض اعتیاد تأثیر بر سلامت جسمی و روانی فرد، عوارض خانوادگی، شغلی، اقتصادی و اجتماعی است (متین نژاد، موسوی، و شمس اسفندآباد، ۱۳۸۹).
در خصوص سوء مصرف مواد امروزه مشخص شده که نیازمند مداخلات پیش‌گیری وسیع هستیم و به منظور پیش‌گیری مؤثر به نظر می رسد شناخت و درک علل رفتار ضروری است. در این خصوص می توان جنبه های شناختی، نگرشی و شخصیتی فرد را در نظر گرفت. عوامل شناختی، اطلاعات دقیق و درست فرد درباره مزایا و معایب سوء مصرف مواد است؛ در واقع اشخاصی که از پیامدهای منفی مواد آگاهی دارند، در مقایسه با اشخاصی که چنین اطلاعاتی ندارند کمتر احتمال دارد که به مصرف مواد روی بی‌آورند. علاوه بر این، نگرش افراد نسبت به اعتیاد و معتادان نقش مهمی در گرایش فرد به مواد مخدر دارد. متغیرهای شخصیتی دیگری شامل پایین بودن اعتماد به نفس، کمبود احساس رضایت شخصی، نیاز شدید به تأیید دیگران، حالت سرکشی، از کوره در رفتن و اضطراب زیاد ناتوانی در پذیرش مسئولیت های مربوط به بزرگ‌سالان، نقش مهمی در گرایش افراد به مواد مخدر دارد (سهرابی، هادیان، دائمی و اصغرنژادفرید، ۱۳۸۷).
مشکل هیجانی، مشکل روانی و شیوه‌های رویارویی با استرس به عنوان دلایل مصرف مواد مخدر بیان شده‌اند. کاستی امکانات برای پاسخ دادن به نیازهای طبیعی، روانی و اجتماعی نوجوانان و جوانان (مانند کنجکاوی، تنوع طلبی، هیجان جویی، ماجراجویی، گرایش به مورد پذیرش قرار گرفتن از سوی دیگران و گرایش به موفق بودن در میان هم‌سالان)، نیز از دلایل گرایش به کسب لذت و تفنن از مصرف مواد مخدر و عضویت در گروه‌های ناسالم بیان شده است. صنعتی شدن کشورها پیامدهایی مانند از بین رفتن روابط ژرف خانوادگی، جدایی از خانواده، جدایی از ارزشهای سنتی و ساختار حمایتی موجود در جوامع سنتی، انزوا، ناامیدی، سرگشتگی و بی هویتی فرد را به دنبال دارد، وضعیتی که فرد را وا می‌دارد برای سازگاری با شیوه جدید و سخت زندگی روزمره به مصرف مواد رو آورد (محمدی، آقاجانی و زهتاب ور، ۱۳۹۰).
۲-۲-۳- ۱- جامعه شناسی مصرف مواد مخدر
برای این‌که افراد انگیره تداوم تجربه مصرف موادمخدر را پیدا کنند، باید یاد بگیرند به شیوه صحیح از مواد استفاده کرده و اثرات آن را به طور خوشایند تجربه کنند. این امر از یک سو تا اندازه ای به طبیعت ژنتیکی، که خوشایند بودن استفاده از مواد را تعیین می کند و از سوی دیگر به میزان بیشتری به ارتباط با یک شبکه مصرف مواد بستگی دارد که قبلا فرد در متن آن با این اعمال و ادراکات جامعه پذیر شده است. از زمانی که موادمخدر به عنوان یک مساله اجتماعی شناخته شده است، کوشش هایی جهت تبیین این نکته صورت گرفته، که چرا برخی به مواد شیمیایی وابسته می شوند، در حالی که دیگران در عین مصرف آن ها وابسته نمی شوند. این تبیین ها از بر چسب هایی که مصرف کنندگان را صرفا به عنوان افراد ”خوب“ یا ”بدی“ در نظر می گیرند، که علاقه‌مند به تباهی و فساد هستند، فراتر می رود. برخی معتقدند که این امر یک بیماری دارویی است، در حالی که عده ای دیگر آن را یک مشکل رفتاری می دانند و برخی معتقدند که این امر ریشه های ژنتیکی دارد. برخی دیگر عوامل محیطی را تعیین کننده آن می دانند. عده ای آن را در یک بافت فرهنگی بررسی می کنند و عده دیگری آن را واکنش سازگاری فردی می دانند. بعضی ها آن را یک بحران شخصیتی می بینند، در حالی که دیگران آن را مساله ای روان شناختی می دانند. بعضی آن را در مدل زیستی، روانی و اجتماعی تابع تعامل عوامل روان شناختی، محیطی و فیزیولوژیکی می دانند. نظریه‌های مربوط به مصرف مواد، معمولاً به رشته علمی شخص مشاهده‌گر بستگی دارد عصب شناسی وفارماکولوژی. نظریات زیادی درباره مصرف موادمخدر توسط رشته های گوناگون علوم ارائه شده که ممکن رقیب یا متضاد یکدیگر به نظر برسند. اما بررسی ها بر خصلت تکمیلی آن‌ها تاکید دارد، یعنی هر یک تبیین خاصی برای مصرف مواد و توصیه های درمانی و راهکارهای اجرایی مهمی در این مورد ارائه می کنند (ابادینسکی، ۲۰۰۱). افراد معتاد نه تنها قابل دسته بندی به گروه های مجزا هستند ، بلکه این گروه ها از نظر پیش آگهی و نوع پاسخ درمان های مختلف نیز با یکدیگر تفاوت دارند.چه بسا یک نوع درمان در مورد گروهی بسیار موثر و بر عکس در گروهی دیگر مخرب و یا بی اثر باشد. (نوروکو و همکاران ۱۹۹۸ )
۲-۲-۳-۲- عوامل زمینه ای خطرساز برای مصرف موادمخدر
فرهنگ و جامعه
۱- قوانین مساعد برای مصرف موادمخدر
۲- هنجارهای اجتماعی مساعد برای مصرف موادمخدر
۳- دسترسی به موادمخدر
۴- محرومیت های اقتصادی شدید
۵- بی سروسامانی محله ای (ابادینسکی ، ۲۰۰۱).
عوامل بین فردی
۱- مصرف موادمخدر توسط والدین و افراد خانواده
۲- دیدگاه های مثبت خانواده نسبت به مصرف موادمخدر
۳- عملکردهای مدیریتی خانواده های نامنسجم
۴- تضاد و فروپاشی خانوادگی
۵- طرد از سوی خانواده
۶- معاشرت با مصرف کننده موادمخدر (ابادینسکی ، ۲۰۰۱).
عوامل رفتاری روانی
۱- مشکلات مداوم / اولیه رفتار
۲- شکست های تحصیلی
۳- تعهد کم به مدرسه
۴- بیگانگی
۵- طغیان
۶- نگرش های مساعد به مصرف موادمخدر
۷- مصرف موادمخدر (ابادینسکی ، ۲۰۰۱).
عوامل زیستی و ژنتیکی
۱- استعداد فرد برای مصرف موادمخدر
۲- آسیب پذیری روانی فیزیکی در مقابل اثرات مواد (ابادینسکی ، ۲۰۰۱).
۲-۲-۳-۳- نظریه های مصرف موادمخدر
آنومی
این مفهوم از یونان باستان سرچشمه می گیرد و به معنای ”فقدان قانون“ است، آنومی توسط امیل دورکیم برای توصیف وضعیت اجتماعی غیرطبیعی به کار برده شده که در آن، انسجام اجتماعی به وسیله بحران هایی از قبیل رکود اقتصادی ضعیف می شود. این بحران ها باعث می شود فرد بدون در نظر گرفتن جامعه به دنبال منافع شخصی خود باشد. دان والدرف (۱۹۷۳) می نویسد: “پناه بردن به هرویین نیازمند یک زندگی فعال است. ” آن‌طور که روان شناسان ادعا کرده اند معتاد ممکن است افسرده و روان پریش باشد و یا مواد مخدر را برای فرار از بعضی واقعیت های زندگی اش مصرف کند. اما او در مورد الزامات زندگی که نیازمند توانایی و مهارت قابل ملاحظه ای است، فعال می شود. برخی معتقدند اعتیاد تا حدودی انحراف محسوب نمی شود، یعنی فعالیتی پاره وقت که هر از گاهی فرد را به خود جذب می کند اما کل زندگی او را در بر نمی گیرد. در مقابل، برخی دیگر معتقدند اعتیاد، معتاد را درگیر زندگی فعالی می کند که اهداف مشخص دارد و درصدد برآوردن نیازهای جسمی خاصی است. گرچه انگیزه افراد برای مصرف هرویین یا شیوه های روی آوردن به هرویین بین معتادان، متفاوت است. فرد به طور واضح یک سابقه جذاب را تجربه می کند، زندگی فعالی دارد و بخش مهمی از یک گروه اجتماعی است (ابادینسکی، ۲۰۰۱).
معاشرت افتراقی

 

مطلب مشابه :  رشته روانشناسی-دانلود پایان نامه درباره رگرسیون چند متغیره-خرید و دانلود پایان نامه کامل

اینجا فقط تکه های از پایان نامه به صورت رندم (تصادفی) درج می شود که هنگام انتقال از فایل ورد ممکن است باعث به هم ریختگی شود و یا عکس ها ، نمودار ها و جداول درج نشوند.

برای دانلود متن کامل پایان نامه ، مقاله ، تحقیق ، پروژه ، پروپوزال ،سمینار مقطع کارشناسی ، ارشد و دکتری در موضوعات مختلف با فرمت ورد می توانید به سایت  ۷۷u.ir  مراجعه نمایید

رشته روانشناسی و علوم تربیتی همه موضوعات و گرایش ها :روانشناسی بالینی ، تربیتی ، صنعتی سازمانی ،آموزش‌ و پرورش‌، کودکاناستثنائی‌،روانسنجی، تکنولوژی آموزشی ، مدیریت آموزشی ، برنامه ریزی درسی ، زیست روانشناسی ، روانشناسی رشد

در این سایت مجموعه بسیار بزرگی از مقالات و پایان نامه ها با منابع و ماخذ کامل درج شده که قسمتی از آنها به صورت رایگان و بقیه برای فروش و دانلود درج شده اند

معاشرت افتراقی، چگونگی انتقال رفتار مجرمانه را تبیین می کند. معاشرت افتراقی جزو نظریه های یادگیری است که بر اساس آن، رفتار مجرمانه آموخته می شود و یادگیری اساسی در درون گروه های نخستین فرد رخ می‌دهد. یادگیری مؤثر به میزان، شدت، فراوانی و مداومت ارتباط وابسته است. با توجه به مصرف مواد مخدر، معاشرت افتراقی می تواند بعنوان یک مقیاس در نظر گرفته شود. در یک طرف، مقیاس معاشرت های کج‌روانه و در طرف دیگر معاشرت های معمولی اجتماعی انباشته می شود. در برخی دیدگاه‌های نظری، مصرف مواد هنگامی شروع می شود که معاشرت های کج‌روانه مصرف کنندگان مواد بیشتر از معاشرت های معمولی اجتماعی آن‌ها باشد. اگر هنجارهای اجتماعی و قوانین به صورت واقعی، هم نوایی با رفتارهای قانونی را برای فرد تقویت نکنند، او بزهکار می شود، چون رفتار با تقویت مثبت شکل می گیرد. اگر رفتارهای قانونی تقویت نشوند استحکام‌شان را از دست می دهند و وضعیت عدم تقویت رفتار به وجود می آید. فقدان تقویت رفتاری این احتمال را که سایر رفتارهای کج‌روانه، تقویت شده و استحکام یابند، را افزایش می‌دهد. اعضای گروه اجتماعی فرد، تقویت های اجتماعی مانند: پایگاه، احترام و شان اجتماعی را که رفتار کجروانه وابسته به آن‌ها است، را شکل می دهند. در واقع به نظر می رسد شروع مصرف موادمخدر به طور کامل وابسته به معاشرت با هم‌سالان باشد (ابادینسکی، ۲۰۰۱).
نظریه کنترل اجتماعی
نظریه های کنترل اجتماعی روی این نکته متمرکزند که چرا فقط عده کمی از مردم درگیر رفتارهای کج‌روانه‌ای از قبیل جرم و مصرف موادمخدر می شوند. جواب شان هم این است که در این امر میزان تعهد فرد به جامعه عامل تعیین کننده است. جوانانی که تعهد و ارتباطات محکمی را با والدین و مدرسه دارند، احتمالاً کمتر درگیر رفتار مجرمانه می شوند. بر اساس نظریات کنترل اجتماعی ”کج روی“ هنگامی به وجود می آید که تعهد فرد به جامعه ضعیف شود یا از بین برود. میزان این تعهد اجتماعی از بررسی قید و بندهای درونی و بیرونی تعیین می شود، به عبارت دیگر، کنترل های درونی و بیرونی مشخص می کنند که ما به طرف رفتار کج‌روانه یا کاملا قانونی برویم. کنترل درونی، شامل نظریه روان کاری است که به ”فرامن“ برمی گردد و احساس گناه را به وجود می آورد. مصرف بی رویه در دوران اولیه رشد یا اثرات نابهنجار والدین می تواند منجر به از بین رفتن الزامات درونی جامعه شود؛ رفتار کج‌روانه که هر نوع تأسف نابی را از بین می برد، می‌تواند با این نظریه تبیین شود. بر اساس نظریه کنترل اجتماعی، کج‌روان خیلی کم جامعه پذیر شده اند و خانواده واحد اصلی جامعه پذیر کردن آن‌هاست. بنابراین هم از نظر روان شناختی و هم جامعه شناختی، کنترل درونی متأثر از خانواده است. بدین معنا که معاشرت نوجوانان با موادمخدر یا هر جرم دیگر، همبستگی شدیدی با بیگانگی از خانواده دارد، عاملی که می تواند با حضور یا عدم حضور کنترل بیرونی، تقویت یا تضعیف شود (ابادینسکی، ۲۰۰۱).
کنترل بیرونی، شامل عدم تاثیر اجتماعی است که با حوزه عمومی و یا بی اعتنایی و ترس از تنبیه ارتباط دارد. به عبارت دیگر، مردم معمولاً به احتمال این‌که دستگیر یا تنبیه می شوند از رفتار مجرمانه دوری می کنند، یعنی از حوزه عمومی جدا شده و به زندان می افتند و در موارد استثنایی جریمه نقدی می شوند. با وجود این، قدرت بازدارندگی مؤثر نیروی قانون بر اساس دو بعد اندازه گیری می شود؛ خطر در مقابل پاداش. خطر کردن، وابسته به توان سیستم قضایی برای شناسایی، بازداشت و محکوم کردن خلاف کاران است. میزان ریسک در برابر پاداش های بالقوه سنجیده می شود. با وجود این، هم پاداش و هم ریسک وابسته به وضعیت اقتصادی اجتماعی فرد است. به عبارت دیگر هر چه فرد کمتر از دست بدهد، بیشتر می خواهد، یعنی درگیر ریسک می‌شود و هر چه بیشتر پاداش به دست آورد بیشتر می خواهد درگیر ریسک شود. این نظریه توضیح می‌دهد که چرا در شرایط اقتصادی ضعیف، توجه بیشتری به رفتار مجرمانه خاصی پدید می آید. با وجود این، پاداش‌های بالقوه و ادراک ریسک پایین، می‌تواند تبیین کند که چرا افراد در وضعیت های اقتصادی تر در رفتار مجرمانه پول ساز از قبیل جرایم گروهی درگیر می شوند. نظریه کنترل اجتماعی ادعا نمی کند که فقط شخص دارای روابط اجتماعی ضعیف، درگیر مصرف موادمخدر می شود (ابادینسکی، ۲۰۰۱).
برخی افراد به جای همنوا شدن با هنجارهای معمولی، از طریق معاشرت افتراقی، رفتار خود را بر اساس هنجارهای گروه مجرمان و بزه‌کارانی سازمان می دهند که به آن تعلق پیدا می کنند. این امر به احتمال قوی در محیط هایی رخ می‌دهد که سازماندهی اجتماعی نسبی وجود دارد، یعنی جایی که کنترل های خانوادگی و جمعی در اعمال هم نوایی مؤثر نیستند. چنین فرایندهایی همچنین به تبیین این‌که چرا موادمخدر بعضی اوقات در جوامع مرفه تر شیوع پیدا می کنند، کمک می رساند. فقط خانواده ها و فرهنگ های مستحکم می توانند به طور اساسی از مصرف مواد جلوگیری کنند. بنابراین سستی خانواده ها، عدم وجود بزرگ سالان و فراگیری فرهنگ مصرف مداوم، می تواند خانواده‌های مرفه را فقیرتر کند. در مطالعات عمده ای درباره نیروی پیوندهای خانوادگی و رفتار مخاطره آمیز جوانان (سیگارکشیدن، نوشیدن، ماری جوانا، عمل جنسی) محققین دریافته اند ریسک، کمتر همبستگی شدیدی با انسجام خانوادگی دارد. یعنی پیوندهای خانوادگی مهم تر از روابط با هم‌سالان هستند (ابادینسکی، ۲۰۰۱).
۲-۲-۳-۴- ویژگی های مصرف کنندگان مواد
صرف نظر از اختلاف های طبقاتی، مصرف کنندگان مواد ویژگی های مشابهی دارند. همه آن‌ها در جامعه‌پذیری، مهارت های شناختی عاطفی و رشد روانی مشکل دارند. که این امر در عدم بلوغ، اعتماد به نفس پایین، آشوب های رفتاری و شخصیتی و سایر ویژگی های ضداجتماعی آن‌ها مشهود است. ویژگی‌های آن‌ها عبارتند از: تحمل پایین در برابر انواع ناراحتی ها، دیرارضایی و ناتوانی در کنترل احساسات. به ویژه خصومت، گناه و اضطراب کنترل ضعیف انگیزه ها به ویژه انگیزه های جنسی و پرخاش‌گرانه آزمون ضعیف پیامد فعالیت‌ها، خودسنجی های غیرواقعی به دلیل شکاف بین امکانات فردی و آرزوها، دروغ‌گویی زیاد، فریب در رفتارها و بی تعهدی اجتماعی و فردی یعنی ناتوانی آن‌ها در پذیرش مسوولیت ها و مشکلات موجود بر سر فعالیت ها (ابادینسکی، ۲۰۰۱).

در جمع بندی اعتیاد می توان گفت که، سوء مصرف مواد مخدر از جمله بارزترین آسیب های اجتماعی است که به راحتی می تواند بنیان فرهنگی اجتماعی کشورها را سست نماید و پویایی افراد آن‌ها را به خطر بیندازد. از اعتیاد به عنوان بیماری زیست شناختی، روان‌شناختی و اجتماعی یاد می شود. از عوامل زمینه ای خطرساز برای مصرف موادمخدر می توان فرهنگ و جامعه، عوامل بین فردی، عوامل رفتاری روانی و عوامل زیستی و ژنتیکی را نام برد. هم‌چنین در زمینه مصرف مواد مخدر نظریه های آنومی، معاشرت افتراقی و نظریه کنترل اجتماعی بیان شد. از مهم ترین ویژگی‌های مصرف کنندگان مواد می توان موارد ذیل را نام برد: تحمل پایین در برابر انواع ناراحتی ها، دیرارضایی و ناتوانی در کنترل احساسات.
۲-۳- پژوهش های انجام شده
۲-۳-۱-پزوهش خارجی
اینگلهارت(۲۰۰۷)، در پژوهشی سطح توسعه اقتصادی– اجتماعی، سطح تحصیلات، سن، میزان ارتباطات، وضعیت اقتصادی و رضایت از زندگی را از عوامل موثر بر ارزش های افراد می داند.
ﺍﺷﻨﺎﻳﺪﺭ (۲۰۰۵)، ﻧﺸﺎﻥ ﺩﺍﺩﻩ ﺍﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﮐﻮﺩﮐﺎﻥ ﺩﺭ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﻫﺎﯼ ﻧﺎﺳﺎﻟﻢ ﺩﺭ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﮐﻮﺩﮐﺎﻥ ﺩﺭ ﺧﺎﻧﻮﺍﺩﻩ ﻫﺎﯼ ﺳﺎﻟﻢ ﺩﺭ ﺷﺮﺍﻳﻂ ﻧﺎﻣﻄﻠﻮﺏ ﺁﻣﻮﺯﺷﯽ ﻭ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ.
لدوکس و همکاران (۲۰۰۲)، در تحقیقی مقایسه‌ای که ساختار خانواده و روابط والدین- جوان را در فرانسه و انگلستان در رابطه با مصرف مواد بررسی کردند، این نتایج به دست آمد (ویژگی های خانواده که با سوء مصرف مواد رابطه داشت): فرزندانی که رابطه‌ای رضایت آمیز با پدر و مادر نداشتند و آن‌هایی که کنترل و نظارت کمتری بر آن ها بود، به سوی استفاده از مواد مخدر کشیده می شدند.
در مطالعه ای که توسط داکوف و همکاران (۲۰۰۱)، در امریکا انجام شد، رابطه خانواده و معتاد جوان مورد بررسی قررار گرفت. نتایج نشان داد که درگیری خانوادگی در این خانواده ها بیشتر از خانواده های عادی است.
لیررود و وردوکس (۲۰۰۰)، در پژوهشی نشان دادند که بین وضعیت خانوادگی و گرایش به اعتیاد رابطه وجود دارد.
نتایج تحقیق مک‌آردل و همکاران (۲۰۰۰)، که با عنوان مقایسه‌ای در پنج شهر رم، دوبلین، نیوکاسل، برمن و گرونینجن بر روی ساختار و ارزش‌های خانواده انجام شد، نشان داد که داشتن ساختار خانواده‌ی سنتی و ارزش‌هایی مانند مطالعه و علاقه‌مندی به فعالیت‌های ورزشی با مصرف مواد مخدر و رفتارهای بزه‌کارانه رابطه‌ی منفی

مطلب مشابه :  تحقیق رایگان درمورد عملکرد تحصیلی

92

دیدگاهتان را بنویسید